KULEANA
Pānaʻi
Haʻalele kēlā me kēia malihini me ke kuleana i haʻi ʻia.
ʻO ka pānaʻi — ke kuleana — ʻaʻole ia he koho, ʻaʻole hoʻi he laina kūʻai. ʻO ia ka haʻawina hope o ka papahana. ʻAʻole ke awāwa he kua no nā hoʻomanaʻo; he wahi ola ia me nā pono ola. ʻO nā malihini i hele aku me nā kiʻi wale nō, ua hele aku me ka piha ʻole.
Ma ka pani ʻana o kēlā me kēia papahana, haʻi mākou i kekahi kuleana e kūpono i ka malihini. I kekahi manawa he hāʻawi kālā ia. I kekahi manawa he pilina mau ia me kekahi hui i alakaʻi ʻia e ka Hawaiʻi. I kekahi manawa he hana ia ma kahi i loaʻa i ka malihini ke kūlana — he luna kānāwai, he lālā papa, he kumu. ʻO ka manaʻo, ua haʻi ʻia ke kuleana, a haʻi ʻia me ke kikoʻī.
Kahi a nā malihini e kuhikuhi ai i ke kuleana
Nā māhele, ʻaʻole nā kauoha. Haʻi pū ʻia ka ʻoihana a i ʻole ka hana kikoʻī ma ka pani ʻana o ka papahana.
Wai a me ka ʻāina
Nā pono wai o ka ʻŌiwi Hawaiʻi a me ka hoʻihoʻi kahawai — ka hana kānāwai a me ka hana kino e mālama ana i ke ola o nā loʻi. He kuleana pololei ma ʻaneʻi: e kākoʻo i nā hui e hana ana i kēia hana, a i ʻole e hoʻohana i kou kūlana ʻoihana inā loaʻa iā ʻoe.
Ea o ka meaʻai
ʻO ka hoʻihoʻi ʻana i ke kalo, ka ʻulu, a me nā ʻōnaehana meaʻai Hawaiʻi kuʻuna, he hakakā lōʻihi ia e kūʻē ana i ka hoʻokuke ʻana. He kuleana ma ʻaneʻi e kūʻai mai, e hui pū, a i ʻole e hoʻolaha i nā mea hana meaʻai Hawaiʻi.
Ka hoʻonaʻauao a me ka ʻōlelo Hawaiʻi
Pono nā kula ʻŌlelo Hawaiʻi, nā papahana hoʻokomo, a me ka hana haʻawina i kupa i ka moʻomeheu i nā mea hāʻawi kālā mau, ʻaʻole nā hāʻawi kālā hoʻokahi.
Ke ea a me ke aupuni Hawaiʻi
E kākoʻo i ka OHA, nā hui kīwila i alakaʻi ʻia e ka Hawaiʻi, a me ka hana kānāwai/kālaiʻāina e hoʻoholo ana inā e mālama ka poʻe Hawaiʻi i ke ea kūpono ma kēia ʻāina.
Mālama ʻāina ma kou home ponoʻī
Inā noho ʻoe ma kahi me ka poʻe ʻŌiwi nona ka ʻāina āu e noho ai, ʻaʻole paha kou kuleana mai kēia ʻike ma Hawaiʻi. I kekahi manawa ʻo ka pane ʻoiaʻiʻo loa: e hoʻi i ka home a e hana ma laila.
Ka mea a mākou e noi ai
E hoʻolohe i ka pani ʻana o ka papahana. E haʻi i kou kuleana me ka leo, ʻoiai mālie iā ʻoe iho. A laila e hana i ka mea āu i haʻi ai.
Mai haʻi mai iā mākou no ia. No ka hana ka hana, ʻaʻole no kā mākou moʻolelo. ʻAʻole mākou e nīnau, ʻaʻole hoʻi e pono ke nīnau.
Ka mea a mākou e noi ʻole ai
ʻAʻole mākou e noi iā ʻoe e hilahila. He mea waiwai ʻole a hōʻino iki ka hilahila me ka hana ʻole.
ʻAʻole mākou e noi i ka mahalo hōʻike. He hana ka hoʻomau moʻomeheu, ʻaʻole he hanana naʻau.
ʻAʻole mākou e noi iā ʻoe e hoʻi mai. Ua hoʻolālā ʻia kekahi poʻe e hoʻi mau mai, ʻaʻole kekahi. Ua maikaʻi nā mea ʻelua.
Mākaukau e hele mai?
Inā he kaumaha ka pānaʻi i kou manaʻo, ʻaʻole paha kēia ʻike nou. Inā ʻo ia ka manaʻo nui, e kamaʻilio kāua.